{"id":3691,"date":"2021-05-01T19:31:53","date_gmt":"2021-05-01T17:31:53","guid":{"rendered":"https:\/\/varsavianista.pl\/?p=3691"},"modified":"2021-08-22T08:51:54","modified_gmt":"2021-08-22T06:51:54","slug":"odpoczne-na-inwentaryzacji-wspomnienie-o-jaroslawie-zielinskim","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/varsavianista.pl\/index.php\/2021\/05\/01\/odpoczne-na-inwentaryzacji-wspomnienie-o-jaroslawie-zielinskim\/","title":{"rendered":"\u201eOdpoczn\u0119 na inwentaryzacji\u201d. Wspomnienie o Jaros\u0142awie Zieli\u0144skim"},"content":{"rendered":"\n

M\u00f3wi si\u0119, \u017ce nie ma ludzi niezast\u0105pionych. Ale kiedy chcia\u0142o si\u0119 potwierdzi\u0107 dat\u0119, nazwisko architekta, adres czy jak\u0105kolwiek inn\u0105 nie do ko\u0144ca jasn\u0105 informacj\u0119 dotycz\u0105c\u0105 historii Warszawy, nie przychodzi\u0142 do g\u0142owy nikt inny \u2013 dzwoni\u0142o si\u0119 do Jarka Zieli\u0144skiego. A on albo wiedzia\u0142, albo tak d\u0142ugo szuka\u0142 w materia\u0142ach w\u0142asnych lub bibliotekach czy archiwach, a\u017c znajdowa\u0142. I mo\u017cna by\u0142o by\u0107 pewnym, \u017ce \u2013 czasem po dw\u00f3ch, trzech tygodniach \u2013 oddzwoni i swoim spokojnym, pewnym siebie g\u0142osem powie \u201eS\u0142uchaj, wi\u0119c z tym i tym to by\u0142o tak i tak. Wystarczy\u0142o sprawdzi\u0107 tu i tu\u201d.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\"\"
fot. K. Komar-Michalczyk<\/figcaption><\/figure><\/div><\/a><\/div>\n\n\n\n

O tym, \u017ce zachorowa\u0142 na nowotw\u00f3r, powiedzia\u0142 nam latem 2019 r. M\u00f3wi\u0142, \u017ce jest kiepsko, \u017ce pewnie czeka go operacja, a potem d\u0142ugie leczenie. I \u017ce nie wie, czy poprowadzi jesienn\u0105 inwentaryzacj\u0119 detali architektonicznych dla Hereditas i wolontariuszy, na kt\u00f3r\u0105 byli\u015bmy um\u00f3wieni.<\/p>\n\n\n\n

P\u00f3\u017aniejsze konsultacje ze specjalistami wnios\u0142y troch\u0119 nadziei, a i sam Jarek nieco lepiej si\u0119 poczu\u0142. Jak zwykle brawurowo i z w\u0142a\u015bciw\u0105 sobie charyzm\u0105 poprowadzi\u0142 nam inwentaryzacj\u0119 detali na Pradze, nanosi\u0142 ostatnie poprawki do Placu \u2013 <\/em>ksi\u0105\u017cki, za kt\u00f3r\u0105 rok p\u00f3\u017aniej dosta\u0142 presti\u017cow\u0105 Nagrod\u0119 Klio \u2013 promowa\u0142 swoje dwutomowe Stacje kolejowe. Architektura i budownictwo<\/em>, redagowa\u0142 merytorycznie kolejne numery miesi\u0119cznika STOLICA, w kt\u00f3rym by\u0142 zast\u0119pc\u0105 redaktor naczelnej, i \u201ezmywa\u0142\u201d nam g\u0142owy za nieprecyzyjne nanoszenie jego \u2013 czasem nieprawdopodobnie szczeg\u00f3\u0142owych \u2013 poprawek.<\/p>\n\n\n\n

P\u00f3\u017aniejsza operacja, kt\u00f3rej nie da\u0142o si\u0119 jednak unikn\u0105\u0107, by\u0142a trudna i towarzyszy\u0142y jej komplikacje. To wtedy okaza\u0142o si\u0119, jak silny jest Jarek. Le\u017c\u0105c na szpitalnym \u0142\u00f3\u017cku, pod\u0142\u0105czony do rurek i aparat\u00f3w, czyta\u0142 wszystkie nowo wydane varsaviana, donoszone mu na bie\u017c\u0105co przez najbli\u017cszych, pisa\u0142 swoj\u0105 kolejn\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 i teksty do rubryki Warszawa na starej fotografii <\/em>dla \u201eStolicy\u201d. Kiedy m\u00f3wili\u015bmy mu, \u017ceby si\u0119 nie przem\u0119cza\u0142 i odpoczywa\u0142, odpowiada\u0142: \u201eOdpoczn\u0119 na inwentaryzacji\u201d \u2013 bo niebawem mieli\u015bmy zacz\u0105\u0107 ju\u017c kolejny sezon terenowej dokumentacji detali. W terenie czeka\u0142y na niego ukochane warszawskie kamienice, po kt\u00f3rych m\u00f3g\u0142 biega\u0107 godzinami. I dos\u0142ownie \u2013 biega\u0142! Podczas dokumentowania detali kamienic ulicy Wilczej, jesieni\u0105 2020 r., mia\u0142 wi\u0119cej energii ni\u017c my wszyscy, kt\u00f3rych prac\u0119 koordynowa\u0142. Kiedy my z mozo\u0142em wdrapywali\u015bmy si\u0119 na trzecie, czwarte pi\u0119tra kolejnych kamienic, on ju\u017c zbiega\u0142 i z entuzjazmem rzuca\u0142, jakie to cuda \u2013 klamki, drzwi, polichromie\u2026 \u2013 czekaj\u0105 na nas na g\u00f3rze. Patrz\u0105c wtedy na niego, zgodnie uznawali\u015bmy, \u017ce Jarek zwalczy\u0142 chorob\u0119, \u017ce b\u0119dziemy \u201erobi\u0107\u201d kolejne ulice, a po nieraz o\u015bmiogodzinnym dniu pracy w terenie ca\u0142\u0105 grup\u0105 p\u00f3jdziemy na solidny obiad, kt\u00f3ry pewnie przeci\u0105gnie si\u0119 do kolacji.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
fot. C. Rotter<\/figcaption><\/figure><\/div><\/a><\/div>\n\n\n\n

W po\u0142owie kwietnia 2021 r. bliscy Jarka podali do publicznej informacji wiadomo\u015b\u0107 o ostrym nawrocie choroby nowotworowej. Na platformie zrzutka.pl za\u0142o\u017cyli zbi\u00f3rk\u0119 \u015brodk\u00f3w oraz uruchomili aukcje internetowe, z kt\u00f3rych \u015brodki mia\u0142y by\u0107 przeznaczone na leczenie Jarka. Do akcji ratowania czo\u0142owego varsavianisty przyst\u0105pi\u0142y setki znajomych, przyjaci\u00f3\u0142, uczni\u00f3w, czytelnik\u00f3w jego ksi\u0105\u017cek, architekt\u00f3w i konserwator\u00f3w, a tak\u017ce firm deweloperskich, kt\u00f3re korzysta\u0142y z wiedzy Jarka podczas remont\u00f3w historycznych budynk\u00f3w. Kwota zebrana w ramach ca\u0142ej oficjalnej zbi\u00f3rki na ratowanie Jarka, w kt\u00f3r\u0105 w\u0142\u0105czy\u0142o si\u0119 ponad 700 os\u00f3b z ca\u0142ej Warszawy \u2013 i nie tylko! \u2013 przekroczy\u0142a 100 tys. z\u0142. Fundacja Hereditas razem z grup\u0105 wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cych z nami architekt\u00f3w, historyk\u00f3w sztuki i przewodnik\u00f3w uruchomi\u0142a spacery charytatywne, z kt\u00f3rych doch\u00f3d przeznaczony by\u0142 na zasilenie zrzutki. Poprowadzili je Jerzy S. Majewski i Grzegorz Mika. Do poprowadzenia kolejnych szykowali si\u0119 Adrian Sobieszcza\u0144ski, sto\u0142eczny konserwator zabytk\u00f3w Micha\u0142 Krasucki, Monika Weso\u0142owska, Jola Wojciechowska, Monika Brodowska i Andrzej Buczy\u0144ski.<\/p>\n\n\n\n

Nie zd\u0105\u017cyli przeprowadzi\u0107 swoich spacer\u00f3w. Tym razem Jarek przegra\u0142 z chorob\u0105. Odszed\u0142 we wtorek 27 kwietnia 2021 r. W swojej ostatniej woli wyrazi\u0142 pragnienie utworzenia fundacji jego imienia \u2013 na rzecz os\u00f3b, kt\u00f3re kontynuowa\u0107 b\u0119d\u0105 jego prace dla Warszawy.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div><\/a><\/div>\n\n\n\n

Jaros\u0142aw Zieli\u0144ski wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z Fundacj\u0105 Hereditas od pocz\u0105tku naszego dzia\u0142ania. Prowadzi\u0142 wyk\u0142ady, koordynowa\u0142 dziesi\u0105tki warsztat\u00f3w. Napisa\u0142 dla Hereditas dwie ksi\u0105\u017cki Realizm socjalistyczny w Warszawie. Architektura i urbanistyka<\/em> (2009) i Neony. Ulotny ornament warszawskiej nocy<\/em> (2010; ksi\u0105\u017cka ze zdj\u0119ciami Izabeli Tarwackiej) \u2013 ich nak\u0142ad dawno si\u0119 wyczerpa\u0142 i obecnie obie s\u0105 poszukiwanymi na rynku varsavianami. W 2020 r. nagra\u0142 dla Hereditas 10-odcinkowy cykl film\u00f3w Tajemnice warszawskiej architektury<\/a><\/em>, prezentuj\u0105cych dzieje zabudowy naszego miasta od czas\u00f3w najdawniejszych po socrealizm.Od 2016 r. Jarek koordynowa\u0142 dla naszej fundacji prace przeszkolonych wolontariuszy przy inwentaryzacji detali architektonicznych \u2013 pracuj\u0105c pod jego skrzyd\u0142ami, zinwentaryzowali\u015bmy detale 214 kamienic na Pradze-P\u00f3\u0142noc, Pradze-Po\u0142udnie i w \u015ar\u00f3dmie\u015bciu Po\u0142udniowym Warszawy.<\/p>\n\n\n\n

Jaros\u0142aw Zieli\u0144ski by\u0142 wybitnym varsavianist\u0105, historykiem Warszawy, autorem lub wsp\u00f3\u0142autorem blisko 50 ksi\u0105\u017cek, w tym fundamentalnego 15-tomowego Atlasu dawnych ulic i plac\u00f3w Warszawy<\/em> (1996-2011), autorem setek artyku\u0142\u00f3w prasowych, opracowa\u0144 studialnych o warszawskiej architekturze, scenariuszy filmowych. Wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142 reaktywowany w 2006 r. magazyn \u201eStolica\u201d i by\u0142 wieloletnim zast\u0119pc\u0105 redaktor naczelnej tego miesi\u0119cznika. Wielokrotnie wyr\u00f3\u017cniany \u2013 Nagrod\u0105 Literack\u0105 m.st. Warszawy, odznak\u0105 Zas\u0142u\u017cony dla Warszawy, Nagrod\u0105 m.st. Warszawy za zas\u0142ugi dla stolicy, Nagrod\u0105 ZAiKS za tw\u00f3rczo\u015b\u0107 literack\u0105 w dziedzinie varsavian\u00f3w. Laureat Nagrody Klio III (2013), II (2014) oraz I Stopnia (2020).<\/p>\n\n\n\n

Jarek by\u0142 Przyjacielem naszej fundacji. Latem 2021 r. mieli\u015bmy pod jego opiek\u0105 ko\u0144czy\u0107 inwentaryzacj\u0119 detali ulicy Wilczej. Nie wiem jeszcze w jakiej formule, ale przeprowadzimy j\u0105 \u2013 dla kontynuacji dzia\u0142a\u0144, kt\u00f3re razem prowadzili\u015bmy, dla ochrony zabytk\u00f3w Warszawy, dla Jarka. Chc\u0119 wierzy\u0107, \u017ce jeszcze kiedy\u015b spotkamy si\u0119 z nim na szlaku warszawskich zabytk\u00f3w i \u017ce znowu zabierze nas na inwentaryzacj\u0119. Jarku, do zobaczenia!<\/p>\n\n\n\n

Katarzyna Komar-Michalczyk, 30 kwietnia 2021 r.<\/em><\/p>\n\n\n\n